Πριν γίνουν κράτος, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής ήταν μια ήπειρος όπου ζούσαν ήδη αυτόχθονες λαοί με την δικιά τους ιστορία και πολιτισμούς. Από τον 17ο αιώνα και μετά, ευρωπαϊκοί πληθυσμοί άρχισαν να εγκαθίστανται στην περιοχή, δημιουργώντας αποικίες και φέρνοντας μαζί τους νέες κοινωνικές και πολιτικές ιδέες.
Η σύγκρουση με τη βρετανική κυριαρχία οδήγησε τελικά στην Αμερικάνικη Επανάσταση και στη δημιουργία ενός νέου κράτους που στηρίχθηκε στην υπόσχεση της ελευθερίας και της αναζήτησης μιας καλύτερης ζωής. Η ίδια η ύπαρξη της χώρας συνδέθηκε με την ιδέα της μετακίνησης και της εγκατάστασης. Δύο αιώνες αργότερα, όμως, το ερώτημα για το ποιος έχει δικαίωμα να περάσει τα σύνορα παραμένει πιο επίκαιρο και πιο συγκρουσιακό από ποτέ.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν μία από τις χώρες με τους περισσότερους μετανάστες παγκοσμίως. Εδώ και δεκαετίες αποτελούν βασικό προορισμό για ανθρώπους που αναζητούν εργασία, ασφάλεια ή επανένωση με την οικογένειά τους. Οι βασικότεροι λόγοι που η Αμερική αποτελεί πόλο έλξης για πολλούς είναι οι υψηλοί μισθοί, ευκαιρίες εργασίας και τα αμερικάνικα πανεπιστήμια, τα οποία προσελκύουν πολλούς φοιτητές. Επιπλέον συγκεντρώνονται και άνθρωποι, οι οποίοι είτε έχουν διωχθεί από την πατρίδα τους, είτε την εγκαταλείπουν λόγω πολέμου ή πολιτικής αστάθειας.
Αντικρίζοντας λοιπόν μεγάλα κύματα μεταναστών, το επόμενο είναι να ελέγξουμε πως διαχειρίζεται η έντονη αυτή ροή, πιο συγκεκριμένα να δούμε την μεταναστευτική πολιτική των Η.Π.Α.. Μιλώντας για το σήμερα, ο Ντόναλντ Τράμπ έχει ακολουθήσει μια αρκετά αυστηρή πολιτική καθώς υποστηρίζει ότι οι μετανάστες θέτουν σε κίνδυνο την ασφάλεια και την κοινωνία. Οι βασικές ενέργειες που πάρθηκαν αφορούσαν την κατασκευή και ενίσχυση του τείχους στα νότια σύνορα, αυστηρές διαδικασίες απέλασης ανθρώπων χωρίς νόμιμα έγγραφα και την κατάργηση προγραμμάτων, τα οποία αποσκοπούσαν στην προστασία των ανθρώπων.
Πέρα από τις πρακτικές αυτές όμως, έμφαση θα δώσουμε και στην ομοσπονδιακή υπηρεσία ICE (Immigration and Customs Enforcement), η οποία ιδρύθηκε το 2003 με σκοπό την επιβολή του νόμου, εφαρμόζοντας τη μεταναστευτική νομοθεσία στο εσωτερικό της χώρας. Αποστολή της είναι η σύλληψη ή απέλαση ατόμων χωρίς έγγραφα και η διαχείριση χώρων κράτησης. Συγκεκριμένα, οι πράκτορες της ICE έχουν το δικαίωμα να σταματούν και να συλλαμβάνουν ανθρώπους, τους οποίους θεωρούν παράτυπους μετανάστες.
Για να μπορέσουν να μπουν σε κάποιο σπίτι χρειάζεται δικαστικό ένταλμα. Όσον αφορά τη χρήση βίας η υπηρεσία μπορεί να την χρησιμοποιήσει ως έσχατη λύση, όταν υπάρχει για παράδειγμα μεγάλη απειλή.
Παρότι η ICE λειτουργεί ως μηχανισμός εφαρμογής της μεταναστευτικής νομοθεσίας, η δράση της έχει προκαλέσει επανειλημμένα αντιδράσεις. Έχει παρατηρηθεί πως η συγκεκριμένη υπηρεσία έχει καταχραστεί την εξουσία που της δίνεται, χρησιμοποιώντας υπερβολική βία και πρακτικές που δημιουργούν αίσθημα φόβου σε πολλές κοινότητες.
Είναι γνωστό πως η σχέση της ICE με τα ανθρώπινα δικαιώματα αποτελεί θέμα έντονης κριτικής και ανησυχίας με πληθώρα αναφορών για παραβιάσεις. Οι συνθήκες κράτησης των μεταναστών χαρακτηρίζονται απάνθρωπες με σοβαρές ελλείψεις υγιεινής. Επίσης η υπηρεσία χρησιμοποιεί πολλές φορές την απομόνωση, κάτι που έχει χαρακτηριστεί βάναυση τακτική από τον OHE.
Η χρήση βίας όπως ήδη επισημάνθηκε αποτελεί βασική ενέργεια των πρακτόρων, όπως και ο εκφοβισμός. Συγκεκριμένα, η Human Rights Watch επισημαίνει πως της έχουν γίνει καταγγελίες σύμφωνα με τις οποίες υπάλληλοι της υπηρεσίας στους χώρους κράτησης φέρονταν εξευτελιστικά και απάνθρωπα. Οι μηχανισμοί που χρησιμοποιούνται θεωρούνται από τον OHE υπερβολικά αυστηροί και βάναυσοι, ειδικά όταν σε πολλές περιπτώσεις συμπεριλαμβάνονται και παιδιά, τα οποία πολλές φορές διαχωρίζονται από τους οικογένειές τους.
Η απάντηση της ICE σε όλες αυτές τις κατηγορίες είναι απόλυτη, υποστηρίζοντας πως όλα αυτά γίνονται με στόχο τη δημόσια ασφάλεια και την πάταξη της παράνομης μετανάστευσης.
Είναι φανερό λοιπόν πως παρά τον θεσμικό της ρόλο, η ICE δέχεται αρκετή κριτική από διάφορες ανθρωπιστικές οργανώσεις, οι οποίες υποστηρίζουν ότι η πρώτη παραβιάζει βασικές αρχές των ανθρώπινων δικαιωμάτων. Για τους ίδιους τους μετανάστες, η κατάσταση αυτή φαντάζει τρομακτική. Άνθρωποι που αναζητούν εργασία ή ασφάλεια μπορεί να βρεθούν αντιμέτωποι με πρακτικές που βιώνονται ως τιμωρητικές, ακόμη και πριν εξεταστεί πλήρως η υπόθεσή τους.
Η αντίφαση γίνεται ακόμη πιο έντονη αν αναλογιστεί κανείς την ίδια την ιστορική διαδρομή των Ηνωμένων Πολιτειών. Πρόκειται για μια κοινωνία που διαμορφώθηκε μέσα από διαδοχικά κύματα μετακίνησης πληθυσμών, από ανθρώπους που έφτασαν αναζητώντας γη, εργασία, προστασία ή μια δεύτερη ευκαιρία.
Η ιδέα της δυνατότητας να χτίσει κανείς τη ζωή του από την αρχή υπήρξε θεμέλιο για την Αμερική, η οποία σήμερα χρησιμοποιεί έναν εντελώς άδικο και αυστηρό μηχανισμό για να ελέγξει τα ρεύματα μεταναστών. Δεν μιλάμε πλέον μόνο για νομοθεσία, αλλά κυρίως για δικαιοσύνη και δημοκρατία. Το θέμα έχει να κάνει με το ποιες αξίες ιεραρχούνται σε μια χώρα οπου στηρίχθηκε ιστορικά στην μετανάστευση, αλλά τώρα δυσκολεύεται να ορίσει ποιοι θεωρούνται αποδεκτοί μέσα στη συλλογική της ταυτότητα.
